AKP’nin yeni yasa tasarısında yine soygun, yine sermaye dostluğu var

AKP'nin dün TBMM'ye getirdiği yasa tasarısında "yağma" namına yok yok. Elektirk kaçak bedellerinin geri ödenmemesi, özel güvelik bölgelerinde yapılaşmanın artırılması, elektrik şirketlerine doğayı kirletme özgürlüğü... soL yazarı Kadir Sev yazdı.
Kadir Sev
Perşembe, 29 Ocak 2015 15:45

AKP, 28 Ocak günü (dün) yine Bakanlar Kurulu kararı olarak TBMM Başkanlığı’na bir yasa tasarısı verdi. Elektrik şirketlerinin tüketicilerden haksız aldıkları kayıp-kaçak bedellerinin geri ödenmemesinden, özel güvenlik bölgelerinde yapılaşmanın artırılmasına; elektrik üreten şirketlere doğayı kirletme özgürlüğünden, nükleer enerjiye hız kazandırılmasına değin bir dizi değişiklik öngörülüyor.

Aşağıda tasarının madde sıralamasına uymaya çalışarak bu değişikliklere kısaca göz atalım.

ÖZEL GÜVENLİK BÖLGELERİNDE YAPILAŞMA ARTACAK
Tasarının birinci maddesiyle 2565 sayılı Askeri Yasak Bölgeler ve Güvenlik Bölgeleri Yasasına 27/A maddesi ekleniyor ve özel güvenlik bölgesi ilan edilen yerlerde Kıyı Yasasıyla getirilen yapılaşma yasağı esnetiliyor. Maddede aynen; “ rafineri, petrokimya tesisleri ve eklentileri ile milletlerarası andlaşma hükümleri uyarınca yapılamsı öngörülen tesisler hakkında kıyılar, sahil şeritleri, doldurma ve kurutma yoluyla kazanılan arazilere ilişkin yapı ve yapılaşmaya dair hükümler dahil olmak üzere sınırlayıcı hükümleri uygulanmaz” deniliyor.

PETROL BORU HATLARININ YAPIM VE YENİLENMESİ AMACIYLA SATINALINAN MAL VE HİZMETLERDEN KDV ALINMAYACAK
KDV Yasasında yapılan değişiklikle Petrolün Boru Hatları ile Transit Geçişi Hakkındaki Yasa kapsamında yapılan proje ve yenileme çalışmaları için alınan mal ve hizmetlerden KDV alınmaması öngörülüyor.

NÜKLEER ENERJİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ KURULUYOR
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı örgüt yapısı içinde 2011 yılında Nükleer Enerji Proje Uygulama Dairesi Başkanlığı Genel Müdürlük olarak yeniden yapılandırılıyor ve daha güçlü bir konuma getiriliyor. Görevleri arasına “ulusal politikayı belirlemeye yönelik çalışmalar yapmak”, “… gerekli mevzuat taslaklarını hazırlamak” gibi görevler ekleniyor. Madde gerekçesinde bu değişiklik; “nükleer enerji projelerinin daha etkin olarak yönetilmesi amaçlanmaktadır” sözleriyle açıklanıyor.

ABONELERDEN HAKSIZ ALINAN ELEKTRİK KAYIP KAÇAK BEDELİ YASALLAŞTIRILIYOR
Yargıtay, Aralık ayında, kayıp kaçak bedelinin maliyet unsurları arasında değerlendirilemeyeceği için elektrik faturalarına eklenerek abonelerden alınan kayıp kaçak bedellerinin yasal olmadığına karar vermişti. Kararın gerekçesinde; hırsızı takip etme görevinin enerji sahibine ait bir yükümlülük olduğu vurgulanıyordu.

Yargıtay Kararının boşa çıkarılması amacıyla Elektrik Piyasası Yasasında değişiklik yapılarak kayıp kaçak oranı maliyet unsurları arasına ekleniyor ve tüketicinin dava açma hakkı ortadan kaldırılıyor.

Maddenin gerekçesinde bu uygulamanın aslında 2001 yılından bu yana yapıldığı ve bugüne değin 33 milyar lira haksız para tahsil edildiği itirafı yer alıyor. Gerekçede ayrıca 2013 yılında 21 dağıtım şirketinin hedef kayıp-kaçak oranları baz alınarak hesaplanan kayıp-kaçak enerjiye konu gelir ihtiyacı yaklaşık olarak 5,85 TL olduğu belirtilerek, tüketiciden alamazlarsa yeni yatırım yapmak bir yana bir faaliyetlerini sürdüremezler deniliyor.

KAYIP KAÇAK BEDELLERİ DAĞITIM TARİFELERİNE EKLENECEK
Yasaya eklenen Geçici 19. Maddede mahkemeler ve tüketici hakem heyetleri kararlarına dayanarak şirketlerin tüketiciye daha önce ödemiş oldukları kayıp-kaçak bedellerinin tarifelere eklenerek tüketicilerden geri alınması öngörülüyor.

ELEKTRİK ÜRETEN ŞİRKETLERE 2020 YILINA DEĞİN DOĞAYI KİRLETME HAKKI TANINIYOR
Elektrik Piyasası Yasasına eklenen Geçici 8. Maddeyle bugün için kamunun elinde olan, özelleştirme kapsamına alınan ya da daha önce özelleştirilmiş elektrik üretim şirketlerine, çevreye uyum sağlamaları için 2020 yılına değin süre veriliyor. Doğayı kirlettikleri gerekçesiyle bu şirketler aleyhine 2020 yılına değin yargıya gidilmesi yasaklanıyor, faaliyetlerinin durdurulamayacağı ve idari para cezası verilemeyeceği öngörülüyor.