Türkiye ve Azerbaycan yeni boru hattı yapımına başlıyor

Azeri gazını Türkiye üzerinden Avrupa'ya nakletmesi planlanan Trans Anadolu Doğalgaz Boru Hattı'nın yapımıyla ilgili anlaşma dün imzalandı. Boru hattının yapımının 7 milyar dolara mal olacağı kaydedildi.
Perşembe, 28 Haziran 2012 15:58

Şah Deniz II havzasından çıkartılan gazın Avrupa'ya taşınması amacıyla Türkiye ile Azerbaycan arasında yeni bir doğalgaz boru hattı anlaşması imzalandı. Yaklaşık 7 milyar dolara mal olması beklenen Trans Anadolu Doğalgaz Boru Hattı'nın (TANAP) yapımının altı yıl kadar süreceği kaydedildi.

İki ülke arasındaki anlaşma dün Enerji Bakanı Taner Yıldız ve Azeri mevkidaşı Natık Aliyev tarafından imzalandı. Trans Anadolu Boru Hattı'nın yapımı, iki ülke arasında Aralık ayında imzalanan mutabakat zabtıyla karara bağlanmış, ancak hattın inşa edilmeye başlanmasıyla ilgili anlaşmanın imzalanması gecikmişti.

Yaklaşık 2 bin kilometre uzunluğunda olacak hat, Azerbaycan’ın Şah Deniz II havzasından çıkartılan doğalgazı Türkiye’nin Bulgaristan sınırı üzerinden Avrupa’ya taşıyacak. Hattan toplam 23 ila 31 milyar metreküp doğalgaz taşınabileceği belirtilirken, ilk etapta bu sayının 16 milyar metreküpte kalacağı belirtildi. Bu 16 milyar metreküpün 6 milyar metreküpü Türkiye tarafından alınırken, 10 milyar metreküp de Avrupa'ya nakledileceği belirtildi.

Erdoğan: BTC ile çok özel bağlantı
İmza töreninde ""Bugün tarihsel bir adım attık" diyen Başbakan Erdoğan, Türkiye'nin Hazar havzası ve Orta Asya'dan Avrupa'ya alternatif güzergahlardan doğalgaz sevkıyatını öngören güney doğalgaz koridorunu, "kendi enerji tedariğimizin güvenliği ve Avrupa'ya güvenli enerji arzı" amacıyla hararetle desteklediğini söyledi. Erdoğan "Güney doğalgaz koridoru Azerbaycan doğalgaz rezervlerinin güvenli bir biçimde Avrupa'ya taşınması için de önemlidir" dedi.

Erdoğan daha önce hattan yalnızca Şah Deniz II havzasından çıkan doğalgazın değil, Türkmenistan doğalgazının da taşınabileceğini söylemişti. Başbakan dün yapılan imza töreninde de "Bakü-Tiflis-Ceyhan petrol boru hattı ile Bakü-Tiflis-Erzurum doğalgaz boru hattı birbirleriyle çok özel bir biçimde bağlantılıdır" diye konuştu.

Rusya'nın Güney Akım'ına karşı gündeme gelmişti
TANAP projesinin zeminini oluşturan mutabakat zabtı, Rus doğalgazını Karadeniz üzerinden Avrupa'ya taşıyacak Güney Akım boru hattına onay veren anlaşmanın yapılmasından iki gün önce imzalanmıştı. Uzmanlar, Rus doğalgazını Avrupa'ya taşıyan iki hat olan Kuzey ve Güney Akım'ın tamamlanmasıyla, daha önce AB ve ABD tarafından desteklenen Nabucco doğalgaz boru hattı büyük ölçüde işlevsiz hale gelerek gündemden düşeceğini ileri sürüyor.

Güney Akım boru hattı anlaşmasıyla ilgili haberimiz için: Güney Akım projesi onaylandı: AKP zaman kazanmaya mı çalışıyor?

Bir ABD projesi olarak gündeme gelen, ilan edildiğinde Türkiye tarafından da hararetle desteklenen Nabucco'nun, ekonomik açıdan aşırı maliyetli ve sürdürülemez bir proje olduğu, ancak AB'nin Rusya'ya enerji bağımlılığının azaltılması amacıyla gündeme getirildiği biliniyor. Ancak dünya kapitalizminin ekonomik kriziyle birlikte siyasi dengelerin değişmesi sonucunda Almanya, Rus projelerine daha sıcak başladı ve böylece Nabucco büyük ölçüde rafa kalkmış oldu. Bu durum Avrupa'nın "enerji koridoru" olma iddiasındaki Türkiye'nin alternatif projeler üretme iştahını artırdı.

Türkiye, bu çerçevede bir yandan Güney Akım'ın Karadeniz'den geçmesine onay verirken diğer yandan, eş zamanlı olarak Azerbaycan'la alternatif bir hat için anlaşma imzalamış, böylece Avrupa'ya Rusya haricinde enerji tedariği sağlayabileceği alternatif bir güzergahın temelini attı.

TANAP projesine özellikle Nabucco'nun ortakları arasında yer alan tekellerin ilgi gösterdiği kaydediliyor. Avrupa'nın enerji tekellerinin projeye ortak olmak amacıyla iki ülkeyle temasa geçtiği bildiriliyor. Bunlar arasında İngiliz BP, Fransız Gaz de France, Alman RWE, Avusturyalı OMV ile Norveç, Bulgaristan, Macaristan’ın enerji şirketlerinin bulunduğu belirtiliyor.

(soL-Ekonomi)