soL (HABER MERKEZİ) CHP İzmir Milletvekili Ahmet Ersin'in, Başbakan Erdoğan tarafından yanıtlanması istemiyle TBMM Başkanlığı'na verdiği "Başbakanlık Özel Kalem Müdürlüğü 2006'da 250 milyon, 2007'de ise 290 milyon YTL' yi nereye harcadı" şeklindeki soru önergesiyle ilgili tartışmalar sürüyor. Başbakan iddialara Batman'dan "bunun hesabını vermeye mecbur değiliz" şeklinde yanıt verdi. Daha sonra CHP Grup Başkan Vekili Kemal Kılıçdaroğlu, "Sayın başbakan hiç lafı bulandırmasın, ortalığı karıştırmasın ve o paranın nereye harcandığını oturup adam gibi açıklasın" sözleriyle tartışmayı devam ettirdi.

CHP tutarın çok ciddi boyutlarda olduğunu ve bunların nereye gittiğinin açıklanması gerektiğini söylerken, Erdoğan ise bu konunun yasalarda açıkça belirtildiğini, ödeneğin ne için kullanıldığını açıklamak zorunda olmadığını belirtiyor. Hem Kılıçdaroğlu hem de Erdoğan, konuşmalarının inandırıcılığını artırmak için "tüyü bitmemiş yetimin hakkı" edebiyatı yapıyorlar.

Örtülü ödeneğin açık tarihi

Günümüze dek pek çok iktidarın "usulsüz" bir şekilde kullandığı bilinen örtülü ödeneğin tanımı, İstanbul Defterdarlığı'nın internet sitesinde şu şekilde veriliyor. "5018 sayılı Kanunun 24 üncü maddesine göre, örtülü ödenek kapalı istihbarat ve kapalı savunma hizmetleri, Devletin milli güvenliği ve yüksek menfaatleri ile Devlet itibarının gerekleri, siyasi, sosyal ve kültürel amaçlar ve olağanüstü hizmetlerle ilgili Hükümet icapları için kullanılmak üzere Başbakanlık bütçesine konulan ödenektir". Yine yasal olarak "Örtülü ödenek, bu amaçlar dışında ve Başbakanın ve ailesinin kişisel harcamaları ile siyasi partilerin idare, propaganda ve seçim ihtiyaçlarında kullanılamaz". ( http://www.ist-def.gov.tr/sss/muhasebe/5018ss.htm). Tahmin edileceği gibi bu basit yasal çerçeve cumhuriyet tarihi boyunca düzenli bir şekilde ihlal edildi.

Türkiye'de siyasi yaşamda "örtülü ödenek" ile ilgili tartışmalar hiç eksik olmadı:

- Bu konuyla ilgili ilk tartışma 27 Mayıs 1960 İhtilali sonrasında, Yassıada duruşmaları sırasında yaşandı. İhtilal öncesinin Başbakanı Adnan Menderes'in mahkum edilme nedenlerinden biri de örtülü ödenekten zimmetine para geçirme suçlamasıydı. Menderes'in bu suçtan 11 yıl 8 ay ağır hapis cezasına çarptırıldığı ve 'cımbız davası' olarak da adlandırılan yargılamada ayrıca suça konu olan 4 milyon 877 bin 780 lira 19 kuruşun geri ödettirilmesi de kararlaştırıldı.

- Turgut Özal döneminde de yaşanan örtülü ödenek krizlerinin ilki, halterci Naim Süleymanoğlu'nun Türkiye'ye getirilmesi sırasında ortaya çıktı. Özal, örtülü ödenekle ilgili iddialar üzerine Süleymanoğlu'nun Türkiye'ye getirilmesi için Bulgaristan'a bir milyon dolar ödendiğini açıkladı.

- 1993 yılı Eylül ayında, dönemin İstanbul Valisi Hayri Kozakçıoğlu'nun banka hesaplarında 7,5 milyar lira bulunduğu belgelendi. Bunun üzerine Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel, bu paranın, "devlet sırrı" sayılabilecek konularda kullanılmak üzere örtülü ödenekten gönderildiğini bildirdi.

- Yakın tarihte örtülü ödenek tartışmaları en fazla DYP Lideri Tansu Çiller'le anıldı. 24 Aralık 1995 seçimleri öncesi ANAP lideri Mesut Yılmaz, Çiller'in, azınlık hükümetini desteklemesi karşılığında Alpaslan Türkeş'in liderliğindeki MHP'ye örtülü ödenekten para aktardığını iddia etti. Çiller'in reddetmesine karşın banka dekontu basına sızmıştı.

- Yine Tansu Çiller'in isminin karıştığı başka bir "örtülü ödenek" tartışması, aynı anda büyük bir skandalı daha ortaya koymuştu. Selçuk Parsadan isimli bir dolandırıcının, emekli Orgeneral Necdet Öztorun'un adını kullanarak, seçimlerde destek vaadiyle Tansu Çiller'I kandırdığı ortaya çıkmıştı.

Bu tartışmaların yanı sıra AKP iktidarı süresince de çeşitli tartışmalar yaşandı. 2007 Temmuzu'nda İşçi Partisi Genel Sekreteri Nusret Senem, ''Örtülü ödenekteki paraların, AKP'ye aktarıldığı'' iddiasında bulundu. Bunu yanında AKP'nin örtülü ödeneğin başına sahtecilik suçu sabit olan Maksut Serim'i getirmesi tartışma yaratmıştı. Serim'in, Erdoğan'ın belediye başkanlığı döneminde işlediği suçlar nedeniyle bu noktalara gelebildiği yorumları da yapılmıştı. Örtülü ödeneğin tarihindeki tartışmalara bakıldığında dikkat çeken noktalardan birisi de, Menderes-Özal-Erdoğan arasında var olan tarihsel-siyasal benzerlik kendisini örtülü ödenek tartışmalarında da gösteriyor.